Profilaktyczna opieka zdrowotna - rodzaje badań lekarskich

Profilaktyczna opieka zdrowotna - rodzaje badań lekarskich

Wśród obowiązków pracodawcy, które reguluje kodeks pracy, istotnym punktem są te wynikające z profilaktycznej opieki zdrowotnej. Co wchodzi w skład tych obowiązków? Jakie rodzaje badań lekarskich należy przeprowadzać w przypadku nowych pracowników? Kiedy pracodawca powinien kierować na badania lekarskie?

Zobacz TUTAJ - badania lekarskie dla pracowników w czasie epidemii COVID-19

Badania wstępne
Większość obowiązków z tego tytułu reguluje art. 229 Kodeksu Pracy. Jego podstawą jest jasny zakaz dopuszczania do pracy pracownika, który nie ma aktualnego orzeczenia lekarskiego. Orzeczenie to mówi o braku przeciwwskazań do wykonywania pracy na określonym stanowisku lub istnieniu przeciwwskazań. Aby pracownik mógł być dopuszczony do pracy, musi przejść badania wstępne. Kieruje na nie pracodawca, który jednocześnie pokrywa wszelkie koszty związane z organizacją badania. Dotyczą one zarówno osoby przyjętej do pracy, jak i pracownika, który w obrębie jednego zakładu pracy jest przenoszony na stanowisko, gdzie występują czynniki szkodliwe dla zdrowia i życia.

Nie ma z góry określonego terminu wykonania badań wstępnych, jednak pracownik musi je przeprowadzić przed rozpoczęciem pracy. Samo orzeczenie jest ważne tyle czasu, ile wskazuje podany na nim termin. W związku z tym nie ma znaczenia, czy pracownik przejdzie szkolenie dzień przed podjęciem pracy, czy np. tydzień, o ile oczywiście nie wystąpiło żadne zdarzenie, które wpłynęło na stan zdrowia przyszłego pracownika. Zalecenie jest więc takie, aby pracownik przeszedł badania tuż przed (np. 1 dzień wcześniej) faktycznym podjęciem pracy.

Badania okresowe

O długości ważności badania wstępnego decyduje lekarz medycyny pracy. Termin ten jednocześnie określa, kiedy pracownik - znów na koszt pracodawcy - musi przejść obowiązkowe badanie okresowe. Podobnie jak w przypadku badań wstępnych, tak i w tym wypadku pracodawca nie może dopuścić pracownika do wykonywania obowiązków służbowych bez ważnego orzeczenia o braku przeciwwskazań.

Gdyby z jakiegoś powodu pracownik uchylał się od swojego obowiązku i unikał odbycia badań, pracodawca ma możliwość natychmiastowego rozwiązania z nim stosunku pracy, bez okresu wypowiedzenia. Jednocześnie dopuszczenie pracownika bez ważnych badań do pracy może skutkować karą dla pracodawcy nałożoną przez PIP. Może ona wynieść od 1000 do 30000 zł. Obowiązkiem pracodawcy (lub odpowiedniego działu w zakładzie pracy) jest dbałość o terminowe wystawianie skierowań, kontrola faktycznie przeprowadzonych badań oraz przechowywanie orzeczeń w aktach osobowych.

Pracownik może odbyć badanie w dniu pracującym, np. rano przed podjęciem obowiązków służbowych. Na czas badania okresowego pracodawca, w miarę możliwości udziela zwolnienia z pracy. Nie oznacza to jednak, że pracownikowi z tytułu wykonanych badań należy się dzień wolny. Pracownikowi, który nie posiada ważnych badań, nie przysługuje wynagrodzenie ani możliwość wykorzystania urlopu wypoczynkowego w tym czasie, ponieważ nie jest on dopuszczony do pracy.

Badania kontrolne

Trzecim rodzajem badań są badania kontrolne. Kogo obowiązują? Jeśli pracownik przebywał na zwolnieniu lekarskim przez co najmniej 30 dni, przed powrotem do pracy musi przejść stosowne badania. Obowiązek pracownika reguluje art. 211 Kodeksu Pracy - w związku z czym nie może się on uchylić się od przebycia stosownych badań. W przeciwnym wypadku grozi kara upomnienia, nagany, a nawet kara pieniężna. Jeżeli badania wykażą, iż pracownik nie jest zdolny do wykonywania swoich obowiązków, pracodawca może zmienić jego stanowisko na inne.

Pracodawca nie może kierować podwładnego na badania, gdy ten jeszcze przebywa na zwolnieniu lekarskim. W przypadku zwolnienia lekarskiego, które trwało mniej niż 30 dni, pracodawca może ale nie musi skierować pracownika na badanie.

Jak powinno wyglądać skierowanie na badania lekarskie?

Ustawodawca określił jednoznaczny wzór skierowania na badania w ramach profilaktycznej opieki zdrowotnej. W skierowaniu powinny znajdować się takie informacje jak:

  •     rodzaj badania (wstępne, okresowe, kontrolne),
  •     dane pracownika
  •     jakiego stanowiska pracy dotyczy,
  •     zagrożenia występujące na danym stanowisku.

Wzór przykładowego skierowania na badania lekarskie możesz pobrać TUTAJ

BHP przy pracy w weekendy i nocą. Jak zmieniają się zagrożenia?

Praca w laboratorium: zagrożenia chemiczne i biologiczne

5 najczęstszych błędów związanych z BHP i jak ich uniknąć

Dopuszczenie pracownika do pracy bez szkolenia BHP-konsekwencje dla pracodawcy

Wypadki przy pracy na umowę zlecenie

Szkolenie BHP w pracy zdalnej ? Nowe przepisy od 2023 roku

BHP a procedury ESG. Jak bezpieczeństwo wpisuje się w strategie zrównoważonego rozwoju?

Szkolenia BHP dla nauczycieli ? jak często należy je przeprowadzać?

System sygnalizacji pożarowej to nie tylko czujki. Co naprawdę składa się na SSP?

Szkolenia BHP dla salonów fryzjerskich, salonów kosmetycznych i SPA

Szkolenie wstępne BHP - Instruktaż stanowiskowy

Praca zdalna, a bhp

Kary dla pracowników za nieprzestrzeganie przepisów BHP

W jaki sposób kursy BHP online mogą poprawić bezpieczeństwo uczniów?

Kontrola trzeźwości w miejscu pracy

Rola szkoleń BHP online w przygotowaniu pracowników służby bhp do sytuacji awaryjnych

Jakie szkolenia BHP muszą odbyć fizjoterapeuci?

Odpowiedzialność pracodawcy za zdrowie psychiczne pracowników. Czy pracodawca musi przeciwdziałać stresowi?

Jak szkolenie BHP dla pracodawców może poprawić bezpieczeństwo w firmie?

Korzyści ze szkoleń BHP online dla małych firm

Mikroprzedsiębiorstwa a obowiązki BHP. Jak skutecznie zadbać o bezpieczeństwo w małych firmach?

Szkolenia bhp a umowy cywilnoprawne

Czy szkolenia z zakresu BHP można nie zaliczyć? Wyjaśniamy zasady

Szkolenia okresowe BHP dla kierowców - czy można przeprowadzić je w formie online?

Jak powinna wyglądać instrukcja BHP?

Środki ochrony indywidualnej w świetle przepisów bhp

Czy instruktaż stanowiskowy jest obowiązkowy?

Jakie elementy powinny się znaleźć w szkoleniu bhp dla lekarzy?

Wyzwania BHP: ochrona pracowników przed czynnikami rakotwórczymi i mutagenami w pracy 

Ochrona przeciwpożarowa - jakie obowiązki ma pracodawca? 

Rola pierwszej pomocy w polityce BHP. Co każdy pracownik powinien wiedzieć?

Wpływ zmian klimatycznych na warunki pracy. Zapowiedź nowelizacji przepisów BHP?

Nowoczesna platforma BHP

Bezpieczeństwo w szkole ? jak uchronić uczniów przed zagrożeniami?

Obowiązki pracodawcy w zakresie BHP w czasie pandemii koronawirusa

Szkolenie BHP a działalność jednoosobowa

Rola liderów w promowaniu BHP ? szkolenia dla kadry zarządzającej

Społeczny Inspektor Pracy. Jakie są jego obowiązki i uprawnienia?

Jak szybko ukończyć szkolenie BHP dla kadry kierowniczej bez przerywania pracy?

Znaczenie szkoleń BHP dla pielęgniarek: co powinny obejmować i jak często się odbywać?

Ergonomia w miejscu pracy - zapobieganie urazom i dolegliwościom

BHP w logistyce miejskiej. Jak zapewnić bezpieczeństwo kurierom i dostawcom?

Bezpieczna praca w okresie zimowym. Na co zwrócić uwagę?

Szkolenia BHP online - jak korzystać z e-learningu w edukacji BHP

Co każdy nauczyciel powinien wiedzieć z zakresu BHP?

BHP w pracy z urządzeniami elektrycznymi. Jak unikać porażeń i pożarów?

Czy AI może wspierać służby BHP? Przyszłość bezpieczeństwa w pracy

Czy pracownik z zagranicy ma obowiązek szkolenia BHP?

BHP w branży hotelarskiej. Bezpieczeństwo gości i personelu

BHP w branży IT i marketingu. Jak zadbać o ergonomię i zdrowie psychiczne?

Zmiany w BHP w 2019 i 2020 roku

BHP online? Nowoczesne podejście do bezpieczeństwa w pracy

BHP a praca z klientem agresywnym. Jak chronić zdrowie psychiczne pracowników?

Wypadki w drodze do i z pracy ? wszystko, co powinieneś o nich wiedzieć

Obowiązki, uprawnienia i zadania służby BHP

Bezpieczny powrót do pracy w zakładzie w czasie epidemii

Szkolenia przeciwpożarowe online ? klucz do bezpieczeństwa

Nowe normy BHP na stanowiskach z monitorem. Co trzeba wiedzieć?

Dodatek za pracę w warunkach szkodliwych. Jakie czynniki go determinują według przepisów BHP?

Szkolenia BHP w wersji angielskiej ? kto może z nich skorzystać?

Szkolenia BHP a onboarding ? jak zbudować bezpieczny start dla nowego pracownika?

Jak szkolić pracowników wielojęzycznych? BHP w firmach z międzynarodową kadrą

Szkolenia BHP online ? elastyczność i efektywność

Jak zostać inspektorem ds. bhp

Jakie tematy powinno obejmować szkolenie z BHP dla personelu weterynaryjnego?

Szkolenie BHP dla nowego pracownika ? najczęstsze pytania HR i kierowników

Szkolenie wstępne BHP - Instruktaż ogólny

Alkohol w miejscu pracy ? jakie konsekwencje ponosi pracownik?

Jak wybrać odpowiednią odzież ostrzegawczą?

Szkolenie dla kierujących pracownikami online ? czy jest zgodne z przepisami?

Znaczenie szkoleń z zakresu BHP dla personelu stomatologicznego. Jakie tematy są kluczowe?

Temperatura w miejscu pracy

Udzielanie I pomocy w zakładzie pracy

Szkolenie BHP a kontrola PIP na budowie ? co musi spełnić pracodawca?

BHP na budowie - kluczowe aspekty bezpiecznej pracy na placu budowy

Szkolenie BHP dla lekarza weterynarii - jak przebiega?

Upały, a bhp

Jak zapewnić pracownikom szybkie i skuteczne szkolenie BHP bez przestojów w pracy?

Praca w ciąży - najważniejsze zasady bhp

Jak wybrać efektywne szkolenie BHP? Testy i materiały interaktywne dla uczestników kursu

Jakie przepisy BHP obowiązują sprzedawców? Podpowiadamy!

Normy dźwigania w pracy 2020

Ewakuacja - jak przeprowadzić ewakuację zgodnie z zasadami i przepisami bhp oraz ppoż

Podsumowanie roku w BHP: najważniejsze zmiany w przepisach 2025

Czy kursy BHP online się opłacają?

Szkolenia okresowe BHP - co jaki czas?

Szkolenie BHP dla nauczycieli online? jak szybko można je ukończyć i zaliczyć?

Szkolenia BHP online dla weterynarzy. Czy warto?

Rola zespołu powypadkowego w miejscu pracy ? kto wchodzi w jego skład i jakie są jego zadania?

Czy stażysta musi przechodzić szkolenie BHP?

Pracownica w ciąży a BHP. Obowiązki pracodawcy i dobre praktyki

Kto może pełnić zadania służby BHP w firmie?

Uprawnienia wysokościowe? Co warto o nich wiedzieć?

Praca asystentki stomatologicznej i szkolenie BHP

Co oznaczają kolory kasków na budowie?

BHP w pracy w środowisku hałaśliwym. Jak skutecznie chronić słuch pracowników?

Bezpieczeństwo w pracy zdalnej. Jak zadbać o siebie pracując z domu

Platforma do szkoleń BHP ? jak ułatwia zarządzanie szkoleniami w zakładzie pracy?

KursBHP - wypadek przy pracy

Praca na wysokości w ujęciu BHP

Obowiązki pracodawcy w zakresie szkoleń BHP

KursBHP - Badanie trzeźwości w zakładzie pracy

Jakie są najnowsze trendy w szkoleniach BHP online dla różnych branż?

Jak dbać o bezpieczeństwo pracy pracowników sezonowych?

Jak przygotować pracowników do sytuacji kryzysowych? BHP a procedury awaryjne

Podstawowe zasady bezpieczeństwa pracy na wysokości. Jak minimalizować ryzyko wypadków?

Szkolenia BHP dla nauczycieli i wychowawców. Co powinno zawierać skuteczne szkolenie?

Ocena ryzyka zawodowego - co to takiego?

Szkolenie okresowe dla służby bhp i osób wykonujących zadania tej służby

BHP w przemyśle spożywczym ? jak dbać o higienę i bezpieczeństwo produkcji?

Szkolenia BHP dla pracowników służby zdrowia - co musisz wiedzieć?

Jakie zasady BHP obowiązują kierowców zawodowych?

Dlaczego warto zainwestować w kursy BHP dla swoich pracowników?

BHP w pracy biurowej. Jak zapobiegać chorobom układu mięśniowo-szkieletowego?

Kursy BHP dla pracowników przedszkoli ? co warto wiedzieć?