Środki ochrony indywidualnej w świetle przepisów bhp Data dodania 2020-12-12 15:50:22
Środki ochrony indywidualnej wykorzystywane są do ochrony zdrowia i życia pracowników podczas prac, w których nie można uniknąć zagrożeń lub ograniczyć ich przy zastosowaniu środków ochrony zbiorowej lub odpowiedniej organizacji pracy. Czym są środki ochrony indywidualnej, jak należy je dobierać i w jaki sposób przeprowadzać ocenę ich zgodności?
Czym są środki ochrony indywidualnej?
Do środków ochrony indywidualnej zalicza się wszystkie środki trzymane bądź noszone przez pracownika, których zadaniem jest ochrona zdrowia i życia przed zagrożeniami oraz czynnikami szkodliwymi lub niebezpiecznymi, występującymi w miejscu pracy.
Najliczniejszą grupę środków ochrony indywidualnej stanowi odzież ochronna, w tym środki ochrony:
- kończyn (ochraniacze stóp, kolan, łokci, obuwie ochronne),
- głowy (hełmy ochronne),
- słuchu (wkładki - stopery i nauszniki),
- układu oddechowego (półmaski, maski przeciwgazowe, kombinezony gazoszczelne, aparaty ODO),
- środki ochrony przed upadkiem z wysokości (systemy asekuracji, uprzęże).
Zapewnienie należytych środków ochrony indywidualnej stanowi obowiązek pracodawcy nakładany na niego przez przepisy Prawa Pracy, a w szczególności: ustawę z dnia 26 czerwca 1974 r.- Kodeks pracy (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1320, z późn. zm.) oraz rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz. U. z 2003 r. poz. 1650, z późn. zm.).
Jak prawidłowo dobierać środki ochrony indywidualnej?
Środki ochrony indywidualnej dobierane są na podstawie ryzyk, zagrożeń i czynników szkodliwych oraz niebezpiecznych, występujących na danym stanowisku pracowniczym. Zgodnie z ogólnymi przepisami BHP, do obowiązków pracodawcy zalicza się organizację pracy oraz stanowisk pracy w sposób ograniczający zagrożenia wypadków i marginalizujący oddziaływanie czynników szkodliwych dla zdrowia pracowników.
Jeśli jednak niemożliwe jest całkowite wyeliminowanie ryzyka wypadków i czynników szkodliwych, konieczne jest zastosowanie odpowiednich rozwiązań organizacyjnych, technicznych i środków ochrony zbiorowej, ograniczających wpływ zagrożeń i czynników na zdrowie, a także bezpieczeństwo pracowników. Jeżeli pracodawca nie ma możliwości wprowadzenia ww. rozwiązań, wówczas aby chronić życie i zdrowie pracowników, powinien wprowadzić do stosowania indywidualne zabezpieczenia na stanowiska pracy – tzw. Środki Ochrony Indywidualnej – w skrócie ŚOI.
Dobór środków ochrony indywidualnej powinien być poprzedzony audytem wymienionych czynników, ryzyk i zagrożeń, konsultacją z pracownikami oraz specjalistami BHP. Koniecznym etapem procesu doboru środków ochrony indywidualnej jest ocena ryzyka zawodowego na stanowiskach pracy i przy wszystkich czynnościach wykonywanych przez pracowników.
W ramach oceny ryzyka zawodowego określa się:
- zagrożenia i ich źródła,
- stosowane środki pracy i materiały,
- lokalizację stanowiska pracy,
- wykonywane czynności i sposoby ich wykonywania,
- stosowane środki ochrony,
- potencjalne wypadki i zdarzenia niepożądane w miejscach pracy,
- wymogi prawne.
Ocena zgodności środków ochrony indywidualnej
Na podstawie przepisów Kodeksu pracy (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1320, z późn. zm.), pracodawca musi zapewnić pracownikom środki ochrony indywidualnej, które spełniają wymagania związane z oceną zgodności.
Wymagania dotyczące oceny zgodności określone są w Ustawie o systemie oceny zgodności ( t.j. Dz.U. 2019 poz. 155, z późn. zm.), Ustawie o systemach zgodności i nadzoru rynku (Dz.U. 2019 poz. 544, z późn. zm.) i Rozporządzeniu unijnym PPER 2016/425/UE. Na ich podstawie środki ochrony indywidualnej powinny zapewniać pracownikowi wystarczającą ochronę przed zidentyfikowanymi zagrożeniami oraz być zaprojektowane i wykonane w sposób, który zapewni odpowiednią ergonomię podczas wykonywania planowanych i określonych w ocenie ryzyka czynności pracowniczych.
Poza tym środki ochrony indywidualnej muszą zapewniać pracownikom łatwość zakładania, powinny być możliwie jak najlżejsze i jednocześnie dostosowane pod kątem wytrzymałości i skuteczności do czynności pracowniczych. Od środków ochrony indywidualnej oczekuje się również dostosowania do fizjonomii użytkownika oraz warunków panujących na stanowisku roboczym.
Słowem podsumowania
Środki ochrony indywidualnej należą do jednej z najważniejszych grup środków ochrony pracowników. Niezapewnienie pracownikom odpowiednich środków ochrony indywidualnej przez pracodawcę narusza przepisy Kodeksu Pracy oraz może skutkować nałożeniem grzywny, np. podczas kontroli PIP.
Ocenę zgodności środków ochrony indywidualnej szczegółowo opisaliśmy w naszym szkoleniu bhp online dla pracowników inżynieryjno - technicznych.
BHP w pracy w środowisku hałaśliwym. Jak skutecznie chronić słuch pracowników?
Szkolenia okresowe BHP dla kierowców - czy można przeprowadzić je w formie online?
Szkolenie BHP a działalność jednoosobowa
Wpływ zmian klimatycznych na warunki pracy. Zapowiedź nowelizacji przepisów BHP?
Praca zdalna, a bhp
Wyzwania BHP: ochrona pracowników przed czynnikami rakotwórczymi i mutagenami w pracy
BHP przy pracy w weekendy i nocą. Jak zmieniają się zagrożenia?
Ocena ryzyka zawodowego - co to takiego?
Platforma do szkoleń BHP ? jak ułatwia zarządzanie szkoleniami w zakładzie pracy?
BHP w logistyce miejskiej. Jak zapewnić bezpieczeństwo kurierom i dostawcom?
BHP w branży IT i marketingu. Jak zadbać o ergonomię i zdrowie psychiczne?
Rola szkoleń BHP online w przygotowaniu pracowników służby bhp do sytuacji awaryjnych
Bezpieczny powrót do pracy w zakładzie w czasie epidemii
Bezpieczeństwo w szkole ? jak uchronić uczniów przed zagrożeniami?
Kontrola trzeźwości w miejscu pracy
Szkolenia BHP dla nauczycieli ? jak często należy je przeprowadzać?
Dopuszczenie pracownika do pracy bez szkolenia BHP-konsekwencje dla pracodawcy
Rola zespołu powypadkowego w miejscu pracy ? kto wchodzi w jego skład i jakie są jego zadania?
Szkolenia okresowe BHP - co jaki czas?
5 najczęstszych błędów związanych z BHP i jak ich uniknąć
BHP a procedury ESG. Jak bezpieczeństwo wpisuje się w strategie zrównoważonego rozwoju?
BHP w branży hotelarskiej. Bezpieczeństwo gości i personelu
Dodatek za pracę w warunkach szkodliwych. Jakie czynniki go determinują według przepisów BHP?
Alkohol w miejscu pracy ? jakie konsekwencje ponosi pracownik?
Profilaktyczna opieka zdrowotna - rodzaje badań lekarskich
Praca na wysokości w ujęciu BHP
Jak dbać o bezpieczeństwo pracy pracowników sezonowych?
Szkolenia BHP online dla weterynarzy. Czy warto?
Jak zostać inspektorem ds. bhp
System sygnalizacji pożarowej to nie tylko czujki. Co naprawdę składa się na SSP?
Temperatura w miejscu pracy
Kary dla pracowników za nieprzestrzeganie przepisów BHP
Udzielanie I pomocy w zakładzie pracy
Ergonomia w miejscu pracy - zapobieganie urazom i dolegliwościom
Szkolenia BHP a onboarding ? jak zbudować bezpieczny start dla nowego pracownika?
Praca asystentki stomatologicznej i szkolenie BHP
Ochrona przeciwpożarowa - jakie obowiązki ma pracodawca?
Kursy BHP dla pracowników przedszkoli ? co warto wiedzieć?
Szkolenia bhp a umowy cywilnoprawne
Jak przygotować pracowników do sytuacji kryzysowych? BHP a procedury awaryjne
Szkolenie wstępne BHP - Instruktaż ogólny
Jak wybrać efektywne szkolenie BHP? Testy i materiały interaktywne dla uczestników kursu
Bezpieczeństwo w pracy zdalnej. Jak zadbać o siebie pracując z domu
Jak powinna wyglądać instrukcja BHP?
Pracownica w ciąży a BHP. Obowiązki pracodawcy i dobre praktyki
Jak szkolić pracowników wielojęzycznych? BHP w firmach z międzynarodową kadrą
Korzyści ze szkoleń BHP online dla małych firm
Szkolenia przeciwpożarowe online ? klucz do bezpieczeństwa
Podstawowe zasady bezpieczeństwa pracy na wysokości. Jak minimalizować ryzyko wypadków?
Jakie przepisy BHP obowiązują sprzedawców? Podpowiadamy!
Praca w ciąży - najważniejsze zasady bhp
KursBHP - wypadek przy pracy
Szkolenie BHP w pracy zdalnej ? Nowe przepisy od 2023 roku
Szkolenie BHP dla nauczycieli online? jak szybko można je ukończyć i zaliczyć?
Szkolenia BHP dla salonów fryzjerskich, salonów kosmetycznych i SPA
Praca w laboratorium: zagrożenia chemiczne i biologiczne
BHP w przemyśle spożywczym ? jak dbać o higienę i bezpieczeństwo produkcji?
Upały, a bhp
Ewakuacja - jak przeprowadzić ewakuację zgodnie z zasadami i przepisami bhp oraz ppoż
Obowiązki pracodawcy w zakresie BHP w czasie pandemii koronawirusa
Dlaczego warto zainwestować w kursy BHP dla swoich pracowników?
Znaczenie szkoleń z zakresu BHP dla personelu stomatologicznego. Jakie tematy są kluczowe?
Kto może pełnić zadania służby BHP w firmie?
Szkolenia BHP dla pracowników służby zdrowia - co musisz wiedzieć?
Normy dźwigania w pracy 2020
BHP w pracy biurowej. Jak zapobiegać chorobom układu mięśniowo-szkieletowego?
Szkolenia BHP online - jak korzystać z e-learningu w edukacji BHP
Szkolenia BHP w wersji angielskiej ? kto może z nich skorzystać?
Szkolenia BHP online ? elastyczność i efektywność
Co każdy nauczyciel powinien wiedzieć z zakresu BHP?
Społeczny Inspektor Pracy. Jakie są jego obowiązki i uprawnienia?
Uprawnienia wysokościowe? Co warto o nich wiedzieć?
Jakie są najnowsze trendy w szkoleniach BHP online dla różnych branż?
Szkolenie BHP dla lekarza weterynarii - jak przebiega?
Szkolenia BHP dla nauczycieli i wychowawców. Co powinno zawierać skuteczne szkolenie?
Jakie zasady BHP obowiązują kierowców zawodowych?
Odpowiedzialność pracodawcy za zdrowie psychiczne pracowników. Czy pracodawca musi przeciwdziałać stresowi?
Co oznaczają kolory kasków na budowie?
Szkolenie wstępne BHP - Instruktaż stanowiskowy
Czy pracownik z zagranicy ma obowiązek szkolenia BHP?
Jak wybrać odpowiednią odzież ostrzegawczą?
Obowiązki, uprawnienia i zadania służby BHP
Czy instruktaż stanowiskowy jest obowiązkowy?
BHP w pracy z urządzeniami elektrycznymi. Jak unikać porażeń i pożarów?
Nowoczesna platforma BHP
Jak szkolenie BHP dla pracodawców może poprawić bezpieczeństwo w firmie?
Obowiązki pracodawcy w zakresie szkoleń BHP
Jakie szkolenia BHP muszą odbyć fizjoterapeuci?
Nowe normy BHP na stanowiskach z monitorem. Co trzeba wiedzieć?
W jaki sposób kursy BHP online mogą poprawić bezpieczeństwo uczniów?
BHP online ? nowoczesne podejście do bezpieczeństwa w pracy
Szkolenie okresowe dla służby bhp i osób wykonujących zadania tej służby
BHP a praca z klientem agresywnym. Jak chronić zdrowie psychiczne pracowników?
Mikroprzedsiębiorstwa a obowiązki BHP. Jak skutecznie zadbać o bezpieczeństwo w małych firmach?
Zmiany w BHP w 2019 i 2020 roku
Wypadki przy pracy na umowę zlecenie
Jakie elementy powinny się znaleźć w szkoleniu bhp dla lekarzy?
Rola pierwszej pomocy w polityce BHP. Co każdy pracownik powinien wiedzieć?
Znaczenie szkoleń BHP dla pielęgniarek: co powinny obejmować i jak często się odbywać?
Rola liderów w promowaniu BHP ? szkolenia dla kadry zarządzającej
BHP na budowie - kluczowe aspekty bezpiecznej pracy na placu budowy
Jakie tematy powinno obejmować szkolenie z BHP dla personelu weterynaryjnego?
Czy AI może wspierać służby BHP? Przyszłość bezpieczeństwa w pracy
Bezpieczna praca w okresie zimowym. Na co zwrócić uwagę?
KursBHP - Badanie trzeźwości w zakładzie pracy
Wypadki w drodze do i z pracy ? wszystko, co powinieneś o nich wiedzieć
Czy kursy BHP online się opłacają?
Czy stażysta musi przechodzić szkolenie BHP?
Podsumowanie roku w BHP: najważniejsze zmiany w przepisach 2025